|
|
Od czasu wybudowania wielkiego zalewu w Nieliszu na Zamojszczyźnie ,prawie wszystko zaczęło kręcić się tam wokól wielkiej wody.
04.02.2010Do lat dziewięćdziesiątych XX wieku,gmina Nielisz była niczym specjalnie niewyróżniającą się gminą na Zamojszczyźnie. Wtedy to spiętrzono wody Wieprza wykorzystując wyjątkowo korzystne ukształtowanie terenu.W wyniku trzyletnich prac powstał ogromny ,bo 950 hektarowy zalew ,który od razu zaczął odciskać piętno na całej okolicy i jej mieszkańcach.. Najpierw pojawili się tu inwestorzy z zewnątrz i ceny działek poszybowały w górę.Potem mieszkańcy powoli dostrzegli swoje własne szanse .Powstały kwatery agroturystyczne ,wytyczono szlaki rowerowe , otwarto stadniny koni.Dzięki zalewowi zaczęto wykorzystywać turystyczny potencjal, na który składa się nie tylko "wielka woda",ale i bogate dziedzictwo kulturowe : cenna sakralna i świecka architektura drewniana, sieć poszlacheckich pałacówi dworów oraz malownicze tereny.
Z Nielisza warto wybrać się do renesansowego Zamościa wpisanego na Listę Światowego Dziedzictwa Kultury UNESCO.Blisko jest także na Roztocze ,zarówno Zachodnie z Radecznicą i Szczebrzeszynem ,jak i Środkowe ze zwierzyńcem,Suścemi Krasnobrodem.Dobrym pomysłem jest zabranie ze soba paszportu,gdyż z Zamościa czy Zwierzyńca można zrobić jednodniowy wypad doLwowa.Parę kilometrów na południe od Nielisza znajduje się letnia rezydencja Zamoyskich w Michalowie,otoczona największym w Polsce ,bo 140 hektarowym parkiem.
O poczatkach Nielisza można mówić już w czasach prehistorycznych,gdy założono na brzegu Wieprza osadę Mielisz,której nazwa wywodzi się od mieleszy,gdzie wypalano węgiel drzewny.Osada znalazła się na terenie tzw.Grodów Czerwieńskich, które były przedmiotem sporów terytorialnych między Polską a Rusią aż do czasów Kazimierza Wielkiego,kiedy ostatecznie przypadły Polsce.Nielisz był własnością rodu Nieliskich od początku XV wieku do 1593 roku,gdy jako część tzw. włości szczebrzeskiej został przyłączony do utworzonej 4 lata wcześniej Ordynacji Zamojskiej.Potem miejscowośc dzieliłas losy ordynacji.
Wybudowany w latach 1994-1997 roku zalew w Nieliszu to budowla imponująca,największa na Lubelszczyźnie i 11 pod wzgledem rozmiarów w Polsce.Ma 950 ha powierzchni,jego pojemność wynosi 19,5 mln m ,długość tamy 875 m zaś linia brzegowa ciągnie się aż 30 km.Jest jednym z największych sztucznych zbiorników wodnych w Polsce.Dla porównania słynna bieszczadzka „Solina” jest tylko nieco ponad dwukrotnie większa[ pow.2200 ha,linia brzegowa 156 km].Większy jest zalew Rożnowski w Małopolsce [1600 ha],a porównywalny Czorsztyński – 1050 ha .Niedawno wybudowany zbiornik w Klimkówce w Beskidzie Niskim,rozsławiony kręceniem tam scen do filmu „Ogniem i mieczem” ma „zaledwie” 300 ha .Troche mniejszy od „Klimkówki” jest podlubelski zalew Zemborzycki[ 278 ha].Okoliczne zalewy wypadają na tle „Nielisza” całkiem blado.Zalew w Krasnobrodzie liczy 7,8 ha powierzchni,w Rudce- 6,70 ha, w Zamościu- 18,20 ha,Majdanie Sopockim – 19,20 a budowany w Biszczy ma osiągnąć 80 ha lustra wody.
Ludzie są bardzo mili i przyjaźnie nastawieni do turystów. Ich język zdradza wschodnie naleciałości. Kresy tuż ,tuż.
Z imprez kulturalnych należy wymienić „Sobótkę”,organizowaną 24 czerwca,”Tytoniaki”, „Święto pieczonego ziemniaka”,festyny letnie,dożynki i inne.Najbardzie interesująca jest oczywiście "Sobótka"
W gminie jest niezywkle bogate życie kulturalne,oparte m.inn. na aktywności 4 zespołów śpiewaczych:”Nawozianki” z Nawoza,”Zarudzianki” z Zarudzia,”Jagodzianki z Nielisza i „Ujazdowianki” z Ujazdu.
Nieliski zalew stał się prawdziwa potęgą,jeżli chodzi o ich liczbę i wartość przyrodniczą.Szacuje się ,że w okresach migracji,a wiec wiosną i jesienią żeruje tu ok. 12 tys. ptaków..Stała populacja określana jest na ok. 8 tys. sztuk.Wystepują tu ptaki popularne i rzadkie,jak m.inn.rybołów,rybitwa białowąsa,dubelt,bąk,bączek,orlik krzykliwy,batalion,gadożer,sokól wędrowny,orzeł przedni i ,oczywiście bocian, ogółem 230 z 440 gatunków sklasyfikowanych w Polsce.Przedstawiciele 160 gatunków zakładają tu lęgi,czy wybrały to miejsce na stały pobyt.Doliczono się 37 gatunków ptaków wpisanych do polskiej Czerwonej Księgi Zwierząt,czyli zagrożonych wymarciem oraz 60 gatunków ujętych w tzw. ptasiej dyrektywie Unii Europejskiej.Liczne są ptaki wodno-błotne,kaczki,mewy,łyski,cyranki oarz drapieżne:błotniaki stawowe, krogulce,myszołowy,jastrzębie,sokoły kobuzy,bieliki.To akwen ulubiony przez wędkarzy,którzy łowią tu szczupaki,okonie,karpie, płocie,liny .leszcze,sumy,węgorze i inne gatunki ryb.
W miejscowości Ruskie Piaski działa aż 6 stadnin koni. W gminie wytyczono dwa szlaki rowerowe.
Wśród zabytków , na plan pierwszy wysuwa się drewniany zespół kościelny w Nieliszu.Zespół tworzy kościół, kaplica i dzwonnica.Pierwszy kosciół został wzniesiony w roku 1748 przez komendanta twierdzy zamojskiej Jana Chryzostoma Zelskiego, w miejscu wybudowanej przez Macieja Gąsiorowskiego sto lat wczesniej kaplicy.Obecny wygląd światyni to rezultat kilku przebudowom i rozbudowom,najważniejszej w 1859 roku.W ołtarzu głównym znajduje sie stuletni obraz patrona Św. Wojciecha,namalowany przez Tadeusza Szelmowskiego. Na cmentarzu przykościelnym ,w rogu, stoi szczególna kaplica,zwana letnią.Powstała ona z altany,w której- na granicy dóbr ordynacji- witano ordynata Maurycego Zamoyskiego,który w 1906 roku wracał od ślubu z poślubioną właśnie małżonką.Zespół uzupełnia dzwonnica. Cennymi zabytkami są 3 zespoły podworskie.Najstarszy z nich znajduje się w Ujazdowie.Neorenesansowy murowany dwór,wybudowany w 1880 roku otacza 4 hektarowy park.Obecnie obiekt stanowi własność prywatną.[zdjęcie pałacu w Ujazdowie] Pałacyk w Ruskich Piaskach wznieiony w 1906 roku,znajduje się w 13 hektarowym parku.Eklektyczny pałac stanowi siedzibę domu opieki społecznej.Na cały kompleks podworski składa się jeszcze zaplecze gospodarcze w tym stuletnia,czynna wciąż gorzelnia. Trzeci dwór ,mieszczący szkołę podstawową, zachował się w Stawie Noakowskim.Ten klasycystyczny obiekt,wybudowany w II połowie XIX wieku przez Adolfa Noakowskiego swój aktualny kształt zawdzięcza przebudowie,dokonanej na przełomie XIX i XX wieku. Oprócz wymienionych są jeszcze dwa obiekty podworskie: w Nawozie i Złojcu. Z innych obiektów zabytkowych wymienić należy budynek urzędu gminy z 1905 roku oraz dwa cmentarze z I wojny światowej w miejscowościach Nawóz i Krzak.Teren gminy Nielisz bogaty jest w tradycyjne budownictwo ludowe.Stare ,drewniane chałupy o konstrukcji zrębowej z charakterystycznymi werandami,ustawionymi asymetrycznie spotkać można we wszystkich wsiach..Także tutaj,jak i na całej Zamojszczyźnie znajduje się wiele obiektów kultu religijnego ,typu kapliczki,figury i krzyże przydrożne,w tym rzadkie,jak figura Św. Franciszka]
Podziel się wrażeniami i zdjęciami ze swoich wypraw, zamieść relację z wyjazdu i wygraj aparat fotograficzny Fujifilm FinePix XP30!
Lokalny czas
Kiedy jechać
Od maja do października
Przydatne adresy
- www.hotele-polskie.pl Hotele
- www.pkp.pl Koleje
- www.lot.com Linie lotnicze
- www.polskieszlaki.pl Przewodnik
- www.poland.travel Turystyka
- www.polskainfo.pl Informacje
CZYTAJCIE NAS
Wywiad z Rafałem Milachem ...
Część druga wywiadu z Rafałem Milachem. Fotograf opowiada, czy warto robić zdjęcia… więcej
Wywiad z Rafałem Milachem
Rafał Milach, laureat Word Press Photo, opowiada jak zrobić dobry reportaż, jak… więcej
Cochsurfing - sposób na ...
Portale typu couchsurfing i hispitality club pozwalają na poznanie ludzi z całego… więcej
Planowanie trasy rajdu rowerowego ...
Kórędy jechać, jaki kierunek wybrać, gdzie szukać noclegów, czyli jak dobrze zaplanować… więcej
Tagi
- W serwisie:
- Kierunki
- Aktualności
- Wasze Wyprawy
- Forum
- Poradnik
- Kuchnie Świata
- Murator S.A:
- O wydawnictwie
- Kontakt do serwisu podroze.pl
- Redakcja miesięcznika Podróże
- Reklama
- Licencje
- Regulamin serwisu
- Sklep on line
- Serwisy internetowe:
-
- Dom i ogród:
- Muratordom.pl
- Forum.muratordom.pl
- Projekty.muratordom.pl
- Muratorfinanse.pl
- Urzadzamy.pl
- Wymarzonyogrod.pl
- Muratordom.com.ua
- Architektura i budownictwo:
- Muratorplus.pl
- Architektura.muratorplus.pl
- Tuznajdziesz.pl
- Hobby i wypoczynek:
- Podroze.pl
- Zagle.com.pl
- Zdrowie i rodzina:
- Poradnikzdrowie.pl
- Dlarodzinki.pl
- Dzieckozakupy.pl
- www.Mjakmama24.pl
- Rolnictwo:
- Rolnictwoonline.pl
- Wideo:
- Jestem.pl
- Rozrywka informacje:
- Se.pl
- Seusa.info
- Eska.pl
- Eskarock.pl
- Voxfm.pl
- Radiowawa.pl
- Fabrykamuzy.pl
- Gwizdek24.pl
- Superauto24.pl
- Zakupy:
- Zakupy.muratordom.pl
- Zakupy.urzadzamy.pl
- Zakupy.wymarzonyogrod.pl
- Zakupy.poradnikzdrowie.pl
- Zakupy.zagle.com.pl
- Supertanio.pl
- Wgrupiekupie.pl
- Sklep on line
- Miesięcznik:
- Murator
- Dobre wnętrze
- M jak mieszkanie
- Moje mieszkanie
- Podróże
- Żagle
- Zbuduj dom
- Architektura
- Zdrowie
- M jak mama
- Sklep on line
- Copyrights © MURATOR S.A. 2000 - 2011
- Hosted by
