Najstarszy meczet na ziemiach polskich znajduje się w Kruszynianach. Fot. Jarosław Tondos/TravelFocus.pl
Kruszyniany to jedna z najciekawszych miejscowości na podlaskim Szlaku Tatarskim. To właśnie tu znajduje się najstarszy meczet na ziemiach polskich i jeden z największych i najciekawszych muzułmańskich cmentarzy.
25.03.2009Kruszyniany były drugą po Bohonikach miejscowością na Tatarskim Szlaku, która odwiedziłem na Podlasiu. W odróżnieniu od tej pierwszej do Kruszynian prowadzi dobra asfaltowa droga a sama miejscowość jest kilkukrotnie większa. Meczet znajduje się praktycznie prawie w samym środku osady. Usytuowany za gajem potężnych drzew, jest niejako osłonięty przed widokiem z głównej drogi. Ale nie sposób tu nie trafić. Wszak to najważniejszy zabytek tej miejscowości, a i nie tylko. Tutejsza świątynia muzułmańska jest bowiem najstarszym meczetem znajdującym się na dzisiejszym terytorium Polski.
Miejscowa świątynia jest dużo bliższa potocznemu wyobrażeniu meczetu, niż w Bohonikach. Posiada bowiem dwa minarety, znajdujące się po obydwu stronach wejścia do meczetu. Cały budynek wykonany jest z drewna pomalowanego zieloną farbą. Wybór koloru nie jest zapewne przypadkowy. Zieleń to bowiem kolor islamu.
Do środka zaprosił mnie przewodnik Dżemil Gembicki, polski Tatar, który do Kruszynian przyjechał z Białegostoku. Wnętrze meczetu, podobnie jak i jego zewnętrzne ściany w całości wykonane jest z drewna. Zarówno mihrab, czyli odpowiednik naszego ołtarza, którym jest wnęka w ścianie skierowaną w kierunku świętej dla wyznawców islamu Mekki, jak i minbar (kazalnica) są właśnie drewniane.
Dżemil bardzo barwnie i ciekawie opowiada o historii tutejszego meczetu i miejscowych muzułmanach. Sprawnie też tłumaczy o tym, jak Tatarzy trafili do Polski i przedstawia najważniejsze dogmaty islamu. Nie ma przy tym zadęcia typowego przewodnika do zanudzania i zarzucania faktami i datami swoich słuchaczy. Bo też przewodnikiem został dopiero po przyjeździe do Kruszynia, w których osiadł na stałe i gdzie wykonuje swoją pracę, związaną z projektowaniem i obsługą stron internetowych. Widać, że bycie administratorem i przewodnikiem w tutejszym meczecie traktuje bardziej jako swoją pasję, nie zaś wykonywany zawód. Z rękawa sypie anegdotami z życia polskich Tatarów, pyta turystów skąd są i jak się nazywają, doszukując się we wszystkim tatarskiej krwi.
Dlatego też zwiedzający bardzo chętnie podejmują z nim rozmowę. A zwiedzających jest całkiem sporo. Tylko podczas mojego pobytu przyjechało tu kilkunastu innych turystów. Fakt, że była to akurat sobota, ale nie wszędzie widzi się tylu turystów naraz.
Kilkaset metrów od meczetu, w lesie znajduje się mizar, jeden z niewielu muzułmańskich cmentarzy w Polsce, na którym w większości znajdują się groby Tatarów. Ale nie tylko - pochowani są tu też inni wyznawcy wiary Allaha, m.in., Polacy, którzy przeszli na islam.
Cmentarz jest bardzo stary i sięga swymi początkami pierwszych lat osadnictwa tatarskiego na Podlasiu. Można to poznać choćby po leciwych nagrobkach. Część grobów jest jednak całkiem świeża i świadczy o tym, że nekropolia jest w ciągłym użytku (Dżemil powiedział mi, że jak polski Tatar umiera, to trafia właśnie do Kruszynian). Odczytywanie nazwisk umarłych (nagrobki opisaną są w większości zarówno po polsku jak i arabsku) daje duże pojęcie o wzajemnym przenikaniu się kultur polskiej i tatarskiej. Obok typowych arabskich imion spotkać można bowiem typowo polsko brzmiące nazwiska.
O asymilacji tych kultur świadczy też fakt, że sporo tutejszych grobów jest bardzo zadbana (według tradycji muzułmanie, zwłaszcza Arabowie nie przywiązują tak dużej wagi do wyglądu grobu, rzadko też odwiedzają miejsca spoczynku swoich bliskich – uważają bowiem, że nie należy im przeszkadzać), a na niektórych spotkać można nawet fotografie zmarłych, co w tradycyjnym islamie jest dość obrazoburcze. Religia ta zabrana bowiem przedstawiania wizerunków zarówno istot żywych jak i zmarłych.
Właśnie pobyt na tutejszym cmentarzu uzmysławia kim są polscy Tatarzy.
Wstęp do meczetu jest bezpłatny. Warto jednak zostawić jakieś wolne datki. Pieniądze na pewno zostaną dobrze wykorzystane, np. na renowację cmentarz cz samego meczetu.
Sporo ciekawych informacji o tutejszym meczecie oraz o Tatarach zamieszkujących Kruszyniany można znaleźć na stronach: www.kruszyniany.com.pl i www.kruszyniany.pl
Osadnictwo tatarskie w Kruszynianach datuje się na XVI wiek, a dokładniej na 1679 rok, kiedy to Jan III Sobieski nadał Tatarom tą wieś wraz z pobliskimi miejscowościami Nietupa i Łużany. Meczet, który stoi w tej miejscowości pochodzi prawdopodobnie z drugiej połowie XVIII wieku lub w pierwszej połowie XIX wieku (dokładna data powstania nie jest niestety znana).
Muzułmanie stanowią obecnie mniejszość mieszkańców Kruszynian i stanowią zaledwie ok. 5 proc. mieszkańców. W miejscowości najwięcej jest wyznawców prawosławia. Drugie miejsce pod względem wyznania zajmują katolicy.
W sierpniu 2008 roku w Kruszynianach odbył się I Festiwal Kultury i Tradycji Tatarów Polskich. W trakcie imprezy prezentowane były występy zespołów tatarskich z Polski i Baszkirii, prezentowano filmy i pokazy slajdów o tematyce tatarskiej. Turyści mogli także wziąć udział w licznych warsztaty: kuchni tatarskiej, jazdy konnej, strzelania z łuku mongolskiego, kaletnicze, tańca.
Impreza, odbywająca się także w Krynkach i Sokółce, zorganizowana w ramach Międzynarodowej Letniej Akademii Wiedzy o Tatarach Polskich, cieszyła się bardzo duża popularnością. Podczas trzech dni miejscowość odwiedziło kilka tysięcy turystów.
Kolejna edycja Festiwal Kultury i Tradycji Tatarów Polskich już w sierpni tego roku!
Dobra wiadomość przed wakacjami: tańszy roaming w krajach UE
godz. 04:45 Niedziela 27.5.2012 Autor: podróże.plPodziel się wrażeniami i zdjęciami ze swoich wypraw, zamieść relację z wyjazdu i wygraj aparat fotograficzny Fujifilm FinePix XP30!
Lokalny czas
Kiedy jechać
Od maja do października
Przydatne adresy
- www.hotele-polskie.pl Hotele
- www.pkp.pl Koleje
- www.lot.com Linie lotnicze
- www.polskieszlaki.pl Przewodnik
- www.poland.travel Turystyka
- www.polskainfo.pl Informacje
CZYTAJCIE NAS
Wywiad z Rafałem Milachem ...
Część druga wywiadu z Rafałem Milachem. Fotograf opowiada, czy warto robić zdjęcia… więcej
Wywiad z Rafałem Milachem
Rafał Milach, laureat Word Press Photo, opowiada jak zrobić dobry reportaż, jak… więcej
Samochodem po Europie - ...
Jak zaplanować podróż samochodem po Europie? Warto znać przepisy drogowe, opłaty i… więcej
2 lata w podróży ...
158536 kilometrów, 25 państw, 19 par zdartych klapek, czyli opowieść o dwuletniej… więcej
Tagi
- W serwisie:
- Kierunki
- Aktualności
- Wasze Wyprawy
- Forum
- Poradnik
- Kuchnie Świata
- Murator S.A:
- O wydawnictwie
- Kontakt do serwisu podroze.pl
- Redakcja miesięcznika Podróże
- Reklama
- Licencje
- Regulamin serwisu
- Sklep on line
- Serwisy internetowe:
-
- Dom i ogród:
- Muratordom.pl
- Forum.muratordom.pl
- Projekty.muratordom.pl
- Muratorfinanse.pl
- Urzadzamy.pl
- Wymarzonyogrod.pl
- Muratordom.com.ua
- Architektura i budownictwo:
- Muratorplus.pl
- Architektura.muratorplus.pl
- Tuznajdziesz.pl
- Hobby i wypoczynek:
- Podroze.pl
- Zagle.com.pl
- Poltrip.pl
- Zdrowie i rodzina:
- Poradnikzdrowie.pl
- Dlarodzinki.pl
- Dzieckozakupy.pl
- www.Mjakmama24.pl
- Rolnictwo:
- Rolnictwoonline.pl
- Wideo:
- Jestem.pl
- Porady:
- Mowimyjak.pl
- Rozrywka informacje:
- Se.pl
- Seusa.info
- Eska.pl
- Eskarock.pl
- Voxfm.pl
- Radiowawa.pl
- Fabrykamuzy.pl
- Gwizdek24.pl
- Superauto24.pl
- Zakupy:
- Zakupy.muratordom.pl
- Zakupy.urzadzamy.pl
- Zakupy.wymarzonyogrod.pl
- Zakupy.poradnikzdrowie.pl
- Zakupy.zagle.com.pl
- Supertanio.pl
- Wgrupiekupie.pl
- Sklep on line
- Miesięcznik:
- Murator
- Dobre wnętrze
- M jak mieszkanie
- Moje mieszkanie
- Podróże
- Żagle
- Zbuduj dom
- Architektura
- Zdrowie
- M jak mama
- Sklep on line

